اسلام اباد (شال نیوز) : د پاکستان په پلازمېنه اسلام اباد کې د معدني زېرمو او پانګونې د دوه ورځني نړیوال فورم په لومړۍ ورځ د بلوچستان په چاغۍ ضلعه کې د مسو او سرو زرو د نویو زېرمو د پلټنې لپاره د دوو کمپنیو ترمنځ تړون لاسلیک شوی دی.
په دې فورم کې د پاکستان حکومتي چارواکي، نړیوال پانګوال، د کانونو د کاروبار د لویو کمپنیو مشران، د مالي ادارو استازي او د معدني چارو ماهرین ګډون کوي. د پاکستان د معدني پانګونې نړیوال فورم د نومبر په ۱۲مه د اسلام اباد په جناح کنونشن سنټر کې پیل شو او د نومبر تر ۱۳مې به دوام ولري.
د غونډې په لومړۍ ورځ د معدني زېرمو د معلومولو، د کانونو د استخراج، د نړیوالې پانګونې، د نوې ټیکنالوجۍ د استعمال او د ماهرو کارکوونکو د روزنې په اړه خبرې وشوې.
د بلوچستان لپاره نوی تړون
د لومړۍ ورځې تر ټولو مهم پرمختګ د ماري منرلز او ایوانهو ماینز کمپنیو ترمنځ د مسو او سرو زرو د پلټنې تړون و. د پاکستان د تېلو او ګېس وزیر علي پروېز ملک د دې تړون د لاسلیک په مراسمو کې ګډون وکړ.
د تړون له مخې به دواړه کمپنۍ د بلوچستان په چاغۍ ضلعه کې د مسو او سرو زرو د ممکنه زېرمو د معلومولو لپاره ګډې پلټنې کوي. د دې پلټنو مقصد دا دی چې په سیمه کې د معدني زېرمو اندازه، کیفیت او د استخراج امکانات معلوم شي. خو تر اوسه د تړون مالي ارزښت، د پانګونې اندازه او د عملي کار د پیل نېټه نه ده اعلان شوې.
د نړیوالو کمپنیو له مشرانو سره لیدنې
د پاکستان د تېلو او ګېس وزیر علي پروېز ملک د فورم په څنډه کې د څو نړیوالو کمپنیو له مشرانو سره جلا جلا لیدنې کړې دي.
نوموړي د بېریک مایننګ کمپنۍ له مشر جان تورنټن، د ایوانهو ماینز له مشر رابرټ فریډلېنډ، د ویر کمپنۍ له مشر انډریو نیلسن، د ټرافیګورا له استازي ابراهیم القزار او د ترکیې د چالک هولډنګ له مشر مصطفی اکسوی سره خبرې کړې دي.
د ویر کمپنۍ مشر ویلي چې دوی غواړي په پاکستان کې د کانونو په نورو پروژو کې هم برخه واخلي. دا کمپنۍ له وړاندې د ریکوډک له پروژې سره تړاو لري.
د ټرافیګورا استازي د زنک او بارایټ د پروژې ترڅنګ د مایع ګېس، د تېلو د زېرمه کولو او د تېلو د صافولو په کاروبار کې هم دلچسپي څرګنده کړې ده. علي پروېز ملک ویلي چې د نړیوالو کمپنیو دلچسپي د پاکستان د معدني کاروبار د پراختیا لپاره مهمه ده.
حکومت د پانګونې لپاره د اصلاحاتو خبره کوي
د پاکستان د تېلو او ګېس وزارت سیکرټري حامد یعقوب شېخ د فورم د پرانیستې په وینا کې ویلي چې پاکستان د معدني زېرمو د پراختیا په یوه مهم پړاو کې دی. د نوموړي په وینا، پاکستان د مسو، سرو زرو، کرومایټ، سکرو، قیمتي کاڼو او نورو مهمو معدني موادو پراخې زېرمې لري.
هغه ویلي چې حکومت د معدني کاروبار لپاره د قوانینو او اداري چارو د ښه کولو هڅې کړې دي، څو پانګوالو ته روڼ، د باور وړ او مناسب کاروباري ماحول برابر شي.
حامد یعقوب شېخ ټینګار کړی چې د معدني زېرمو استخراج باید د ماحولیاتو د ساتنې په پام کې نیولو سره وشي او د دې کاروبار ګټه عامو خلکو ته هم ورسېږي. هغه دا هم ویلي چې پاکستان د ترکیې په مرسته په سمندري سیمو کې د زېرمو د پلټنې کار پیلوي.
اسحاق ډار: پاکستان به یوازې خام معدني مواد نه صادروي
د پاکستان نائب وزیراعظم او خارجه وزیر اسحاق ډار د فورم پرانیستونکې غونډې ته ویلي چې حکومت غواړي د معدني موادو له استخراج سره سم په هېواد کې د هغو د پروسس او له معدني موادو څخه د نویو شیانو د جوړولو صنعت هم پراخ کړي.
.jpeg)
هغه ویلي چې د برېښنايي ګاډو، لمریزې برېښنا او نورو نویو ټیکنالوجیو د پراختیا له امله په نړیوال مارکیټ کې د مسو او نورو مهمو معدني موادو غوښتنه زیاته شوې ده. د اسحاق ډار په وینا، بلوچستان د پاکستان د معدني کاروبار په راتلونکي کې ځانګړی اهمیت لري.
نوموړي د بهرنیو پانګوالو لپاره د حکومت د اسانتیاوو او د ۲۰۲۳ کال د پانګونې د پالیسۍ یادونه هم کړې ده.
د دنیا نیوز د راپور له مخې، په فورم کې له ۵۰ څخه د زیاتو هېوادونو شاوخوا پنځه زره استازي ګډون کوي.
د خېبر پښتونخوا ګورنر د امنیت او پانګونې ډاډ ورکړ
د خېبر پښتونخوا ګورنر فیصل کریم کنډي نړیوالو پانګوالو ته بلنه ورکړې چې د صوبې په معدني زېرمو کې پانګونه وکړي. هغه ویلي چې د پانګوالو د باور ترلاسه کول او د امنیت ښه کول د حکومت له مهمو ترجیحاتو څخه دي.
ګورنر د پانګونې د چارو د اسانه کولو لپاره د یوه دفتر له لارې د ټولو اړینو اسانتیاوو برابرولو خبره کړې ده. نوموړي ویلي چې خېبر پښتونخوا د پاکستان د ګېس د پیداوار له مهمو صوبو څخه ده او د معدني زېرمو د پراختیا لپاره هم پراخ امکانات لري.
مریم نواز: د پنجاب په سیندونو کې د سرو زرو نښې موندل شوې
د پنجاب وزیراعلی مریم نواز په غونډه کې ویلي چې د صوبې په پنځو سیندونو کې د سرو زرو د موجودیت نښې موندل شوې دي. د هغې په وینا، په ځانګړي ډول د میانوالۍ او اټک په سیمو کې د سیندونو په شګو کې د سرو زرو د معلومولو لپاره سروې روانې دي.
مریم نواز ویلي چې د پنجاب د کانونو او معدني چارو د محکمې آمدن په تېرو دوه نیمو کلونو کې له لسو اربو روپیو څخه ۴۰ اربو روپیو ته لوړ شوی دی. هغې دا هم ویلي چې حکومت پانګوالو ته تر پنځو اربو روپیو پورې په اسانه شرطونو قرضې، د ځمکې اسانتیاوې او د لمریزې برېښنا د لګولو لپاره مرسته برابروي.
خو په سیندونو کې د سرو زرو د زېرمو بشپړه اندازه او د تجارتي استخراج امکان لا د سروې او تخنیکي ارزونې موضوع ده.
د بلوچستان اعلا وزیر د نویو پروژو اعلان وکړ
د بلوچستان اعلا وزیر سرفراز بګټي ویلي چې صوبايي حکومت د تېلو او ګېس په برخه کې د سرونا او سوئي فرټیلایزر ښارونو په ګډون پر مهمو منصوبو کار کوي.
هغه ویلي چې حکومت غواړي د راتلونکي کال تر جولای پورې د صوبې د معدني چارو محکمه ډیجیټل کړي، څو د جوازونو او نورو اداري چارو بهیر اسانه او روڼ شي.
د سیند اعلا وزیر د سکرو او لیتیمو پر زېرمو خبرې وکړې
د سیند اعلا وزیر مراد علي شاه نړیوالو پانګوالو ته ویلي چې یوازې په اسلام اباد کې دې خبرې نه کوي، بلکې صوبو ته دې هم سفرونه وکړي او د معدني پروژو امکانات دې له نږدې وګوري.
نوموړي ویلي چې د تهر د سکرو د زېرمو ترڅنګ په سیند کې د لیتیمو د ممکنه زېرمو د معلومولو هڅې هم روانې دي. هغه د سکرو څخه د ګېس او سرې جوړولو د پروژو یادونه کړې او ویلي یې دي چې حکومت غواړي د دغو پروژو د عملي کولو لپاره له نړیوالو کمپنیو سره کار وکړي.
د لومړۍ ورځې نورې غونډې
د فورم د رسمي پروګرام له مخې، د پنجشنبې په ورځ د معدني پلټنو د تمویل، د نویو کانونو د پروژو، د جیولوجیکي سروې د نړیوالې همکارۍ، د ماهرو کارکوونکو د روزنې او د کانونو په کاروبار کې د ښځو د ګډون لپاره ځانګړې غونډې هم ټاکل شوې وې.
د دغو غونډو په پروګرام کې د ایشیايي پرمختیايي بانک، د پاکستان د جیولوجیکي سروې، د جرمني او چین د اړوندو ادارو او د کانونو د نړیوالو کمپنیو استازي شامل وو.
د پاکستان د خزانې وزیر محمد اورنګزېب وینا هم د لومړۍ ورځې په پروګرام کې شامله وه، خو د هغه د وینا بشپړ او تایید شوي تفصیل لا نه دی ترلاسه شوی.
د فورم د لومړۍ ورځې نتیجه
د نومبر د ۱۲مې تر ماښامه د فورم تر ټولو څرګند عملي پرمختګ د ماري منرلز او ایوانهو ماینز ترمنځ د بلوچستان د مسو او سرو زرو د پلټنې تړون دی.
نورې نړیوالې کمپنۍ هم د پاکستان په معدني کاروبار کې دلچسپي څرګندوي، خو دلچسپي او لومړنۍ خبرې لا د عملي پانګونې یا د پیسو د انتقال معنا نه لري.
د فورم دویمه ورځ به د نومبر په ۱۳مه وي. د رسمي پروګرام له مخې، وزیراعظم شهباز شریف به غونډې ته وینا کوي او د معدني زېرمو د معلوماتو د ملي مرکز او د جیولوجیکي سروې د نوې انټرنېټي اسانتیا پرانیسته هم ټاکل شوې ده.
د پاکستان حکومت هیله لري چې د نړیوالو پانګوالو په مرسته به د هېواد معدني زېرمې د صادراتو، صنعت او روزګار د پراختیا وسیله وګرځي.
خو د دغو هیلو عملي کېدل به د پانګونې پر حقیقي تړونونو، امنیت، د برېښنا او سړکونو پر اسانتیاوو، د چاپېریال پر ساتنې او په معدني سیمو کې د اوسېدونکو خلکو پر ګټو پورې تړلي وي.


شال نیوز