په پېښور کې ډاکټر محمد جاوېد خان د روغتونونو د انتظام او د روغتیايي ادارو د مشرتابه په اړه یو نوی کتاب لیکلی دی چې پکې د روغتونونو د چلولو، مالي چارو، د کارکوونکو د روزنې او د ناروغانو د خوندیتوب په اړه بحث شوی دی.

 

دغه کتاب ۲۹۵ مخونه او ۱۶ څپرکي لري. په کتاب کې د روغتونونو د انتظام ترڅنګ د بودیجې جوړولو، د طبي وسایلو د برابرولو، د ډاکټرانو او نورو کارکوونکو د روزنې او په روغتیايي ادارو کې د مصنوعي ځیرکتیا د استعمال موضوعات هم څېړل شوي دي.

 

د کتاب لیکوال ډاکټر محمد جاوېد خان وايي، په پاکستان کې ډېر ډاکټران د روغتونونو د مشرانو او انتظامي چارواکو په توګه ټاکل کېږي، خو د روغتونونو د چلولو لپاره یې ځانګړې روزنه نه وي ترلاسه کړې.

 

د هغه په وینا، د یوه ښه ډاکټر کېدل او د روغتون انتظام چلول دوه بېلابېل کارونه دي. یو ډاکټر د ناروغانو د تشخیص او درملنې تجربه لري، خو د روغتون مشر باید د طبي چارو ترڅنګ د مالي وسایلو، کارکوونکو، بودیجې او د ادارې د ورځنیو چارو د چلولو وړتیا هم ولري.

 

په کتاب کې د روغتونونو مالي چارو ته ځانګړی پام شوی دی. په دې برخه کې د بودیجې جوړولو، د لګښتونو د کنټرول او د روغتون د اړتیاوو له مخې د مالي وسایلو د وېش په اړه بحث شوی دی.

 

د کتاب بله برخه د ډاکټرانو، نرسانو او نورو روغتیايي کارکوونکو روزنې ته ځانګړې شوې ده. په دې برخه کې د روغتون د بېلابېلو څانګو ترمنځ د همغږۍ، د کارکوونکو د مسؤولیتونو او د ادارې د مشرانو د دندو په اړه معلومات وړاندې شوي دي.

 

د ناروغانو خوندیتوب هم د کتاب له مهمو موضوعاتو څخه دی. په دې برخه کې د درملنې پر مهال د تېروتنو د مخنیوي، د ناروغانو د معلوماتو د خوندي ساتلو او د روغتیايي خدمتونو د ښه کولو پر لارو چارو بحث شوی دی.

 

ډاکټر محمد جاوېد خان په خپل کتاب کې د مصنوعي ځیرکتیا استعمال ته هم پام کړی دی. مصنوعي ځیرکتیا د ناروغانو د معلوماتو په ساتلو، د روغتونونو د ورځنیو چارو په تنظیمولو او د طبي معلوماتو په څېړلو کې کارېدلی شي.

 

په پاکستان کې سرکاري او شخصي روغتونونه د ناروغانو د زیات شمېر، د طبي کارکوونکو د کمښت، د بودیجې د محدودیت او د انتظامي ستونزو په ګډون له بېلابېلو مشکلاتو سره مخ دي.

 

د روغتونونو د انتظام په برخه کې ځانګړې روزنه ځکه مهمه بلل کېږي چې د روغتون د مشر پرېکړې د ډاکټرانو او نورو کارکوونکو پر کار، د ناروغانو پر درملنه او د روغتون پر ورځنیو چارو اغېز لري.

 

ډاکټر محمد جاوېد خان په خپل کتاب کې د روغتونونو د انتظام بېلابېل اړخونه راټول کړي دي. د کتاب موخه دا ده چې د روغتونونو مشران، ډاکټران او نور روغتیايي کارکوونکي د ادارې د چلولو له هغو اصولو سره اشنا شي چې د روغتیايي خدمتونو د ښه کولو لپاره اړین دي.

 

د کتاب د خپرندوی، بیې او بازار ته د وړاندې کېدو په اړه نور معلومات نه دي ورکړل شوي.