مالي / لوېدیځه افریقا : د ملګرو ملتونو د بندیزونو د څارونکو په تازه راپور کې ویل شوي دي چې له القاعدې سره تړلو وسله والو ډلو په لوېدیځه افریقا کې د خلکو د تښتولو او د هغوي د خوشي کولو په بدل کې میلیونونه ډالره ترلاسه کړي دي.

د ،اګست په ۱۴مه، خپور شوي راپور له مخې، یوازې د ۲۰۲۵م کال په وروستیو کې د تښتول شویو کسانو د خوشي کولو لپاره شاوخوا ۵۰ میلیونه ډالره ورکړل شوي وو. ملګري ملتونه وايي، چې دا پیسې ښيي له القاعدې سره تړلو وسله والو ډلو ته رسېدلې وي او هغوي ته یې د وسلو پېرلو، د کسانو راټولولو او د خپلو وسله والو کارونو د زیاتولو وس ورکړی وي.

په راپور کې نه د پیسو ورکوونکي نوم ښودل شوی او نه د تښتول شویو کسانو هویت په ډاګه شوی دی. رویټرز د سیمه‌ ییزو سرچینو له قوله ویلي دي چې په دې معامله کې د متحده عربي اماراتو نوم یاد شوی، خو اماراتو په رسمي ډول دا نه ده تایید کړې چې دغه پیسې یې ورکړې وې.

تر اوسه دا هم په خپلواکه توګه نه ده روښانه شوې چې پیسې له کومه ځایه راغلې، په کومه لاره ولېږدول شوې او په پای کې د کومو کسانو یا ډلو لاس ته ورسېدې.

د ملګرو ملتونو د څارونکو په وینا، د دغو پیسو یوه لویه برخه ښيي جماعت نصرة الاسلام والمسلمین ته رسېدلې وي. دا وسله واله ډله له القاعدې سره تړاو لري او په مالي، بورکینا فاسو او د لوېدیځې افریقا په نورو برخو کې فعاله ده.

راپور وايي، چې د خلکو تښتول او بیا د هغوي د خوشي کولو په بدل کې د پیسو غوښتل د دغو وسله والو ډلو لپاره د عاید یوه مهمه لاره ګرځېدلې ده. د ملګرو ملتونو څارونکي وايي، چې د دې ډول تښتونو له لارې ترلاسه کېدونکې پیسې وسله والو ته د وسلو، موټرو او نورو توکو د پېرلو، د نویو کسانو د جلبولو او د بریدونو د دوام لپاره مالي وس ورکولی شي.

په راپور کې دا هم ویل شوي دي چې ښيي د دغو پیسو یوه برخه د القاعدې له نورو تړلو ډلو سره هم شریکه شوې وي. خو لا په خپلواکه توګه نه ده ثابته شوې چې څومره پیسې کومې ډلې ته رسېدلې او په څه ډول کارول شوې دي.

ملګري ملتونه وايي، چې د بهرنیو او شتمنو کسانو تښتول د وسله والو ډلو لپاره یوازې د پیسو ترلاسه کولو وسیله نه ده، بلکې پر حکومتونو فشار هم زیاتوي او په هغو سیمو کې چې امنیت لا له وړاندې کمزوری وي، د خلکو وېره او اندېښنه نوره هم ډېروي.

مالي، بورکینا فاسو او نایجر په وروستیو کلونو کې د القاعدې او داعش له تړلو وسله والو ډلو د پرله‌ پسې بریدونو سره مخ دي. د ملګرو ملتونو څارونکي اندېښنه لري چې د تښتونو او نورو ناقانونه لارو له لارې د لویو پیسو ترلاسه کول دغو ډلو ته د جګړو او ناامنۍ د دوام وس ورکوي.

مهم وضاحت: د شاوخوا ۵۰ میلیونه ډالرو د ورکړې او له القاعدې سره تړلو ډلو ته د دغو پیسو د رسېدو خبره د ملګرو ملتونو د څارونکو په راپور کې شوې ده. خو د پیسو ورکوونکي، د ټولو تښتول شویو کسانو نومونه او د پیسو بشپړه لاره لا په عامه توګه نه ده تایید شوې. د متحده عربي اماراتو نوم سیمه‌ ییزو سرچینو یاد کړی، خو دا د ملګرو ملتونو رسمي تایید نه دی.