واشنګټن / تهران : د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ ویلي دي، چې د امریکا او ایران ترمنځ خبرې به ،د اګست په ۴مه، په ماسپښین پېلېږي؛ خو هغه نه د خبرو ځای ښودلی، نه یې د ګډونوالو نومونه ویلي او نه یې د یوې ممکنه هوکړې لپاره وروستۍ نېټه ټاکلې ده.

 

د رویټرز د راپور له مخې، ټرمپ دا خبره ،د اګست په ۳مه، وروسته له هغې وکړه چې تر دې مخکې یې ویلي وو امریکا پر ایران پلان شوی نوی برید ځنډولی دی. نوموړي دعوه کړې چې ایران او یو شمېر سیمه‌ ییزو هېوادونو د ډیپلوماسۍ لپاره د لږ وخت غوښتنه کړې وه؛ خو تهران د دې دعوې رسمي تایید نه دی کړی.

 

ټرمپ وايي، چې هره ممکنه معامله باید هرمز تنګی په بشپړه توګه د سوداګریزو بېړیو پر مخ پرانیزي او د ایران د اټومي پروګرام په اړه د امریکا اندېښنې هوارې کړي. ایران بیا له ډېرې مودې راهیسې د اټومي وسلو د جوړولو نیت ردوي.

 

د ایران د بهرنیو چارو وزیر ،عباس عراقچي، د سعودي عربستان له بهرنیو چارو وزیر ،فیصل بن فرحان، او د پاکستان د پوځ له مشر ،عاصم منیر، سره بېلې ټیلیفوني خبرې کړې دي. د ایران دولتي رسنۍ وايي، چې په دغو خبرو کي د سیمې روان وضعیت، د جګړې د پراخېدو مخنیوی او ډیپلوماټیکې هڅې بحث شوي دي.

 

تهران همداراز وايي، چې له عمان سره د هرمز تنګي له لارې د بېړیو لپاره د یوې نوې او خوندي لارې خبرې وروستي پړاو ته رسېدلې دي. خو د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند ،اسماعیل بقايي، ټینګار کړی دی چې دا د تګ راتګ د نوې لارې موضوع ده او د هرمز تنګي له بشپړ پرانیستلو سره جلا بحث دی.

 

الجزیرې⁠ هم ویلي دي چې مسقط تر اوسه د دې خبرو په اړه رسمي تفصیل نه دی خپور کړی.

 

هرمز تنګی د ایران او عمان ترمنځ مهمه سمندري لاره ده او د جګړې تر پېل مخکې د نړۍ د تېلو او مایع ګیسو نږدې پنځمه برخه له همدې لارې تېرېده. د دې لارې بندښت یا محدودېدو د نړیوالو تېلو بیې لوړې کړې او د خلیج د هېوادونو پر سوداګرۍ او بېړیو چلولو یې هم اغېز کړی دی.

 

تر اوسه نه رسمي اوربند اعلان شوی، نه د امریکا او ایران د مستقیمو خبرو چوکاټ څرګند شوی او نه هم د هرمز تنګي د بشپړ پرانیستلو کوم لیکلی تړون شته. ځکه د دوشنبې د خبرو اعلان دا مهال د واشنګټن دریځ دی؛ د تهران رسمي تایید او د عملي هوکړې جزئیات لا مخې ته نه دي راغلي.