اسلام‌ اباد : په اسلام‌ اباد کې د چین د پخواني مشر ماو زېدونګ د ژوند، سیاسي مبارزې او د پاکستان او چین د اړیکو په جوړېدو کې د هغه د رول په اړه یو سیمینار شوی دی.

 

د سیمینار ویناوالو ماو زېدونګ د پاکستان او چین ترمنځ د نږدې اړیکو له لومړنیو بنسټ اېښودونکو وباله او ویې ویل چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د ځمکنۍ لارې د جوړولو تصور هم د هغه د واکمنۍ پر مهال پیاوړی شو.

 

د تاریخي اسنادو له مخې، د پاکستان او چین ترمنځ د قراقرم لویې لارې لومړنی کار د ۱۹۵۰مو کلونو په وروستیو کې پېل شو، خو د دواړو هېوادونو ترمنځ د ګډې لویې لارې رسمي همکاري په ۱۹۶۰مو کلونو کې پراخه شوه.

 

په ۱۹۶۶ کال کې د پاکستان او چین ترمنځ د دې لارې د جوړولو لپاره مهمه موافقه وشوه او له هغې وروسته چینايي انجنیرانو او کارکوونکو هم په پراخه کچه په پروژه کې برخه واخیسته.

 

د سیمینار په ترڅ کې وویل شول چې د قراقرم لویه لار، چې د پاکستان ـ چین د دوستۍ لویه لار هم بلل کېږي، د دواړو هېوادونو د سیاسي او اقتصادي اړیکو یو مهم سمبول وګرځېد.

 

د دې لارې د جوړولو کار د نړۍ په یو له سختو غرنیو سیمو کې ترسره شوی و. تاریخي څېړنې ښيي چې د لارې لویه برخه تر ۱۹۷۰مو کلونو پورې جوړه شوه او د ۱۹۷۸م کال د جون پر ۱۸مه یې د پرانیستې مهم رسمي مراسم په تهکوټ کې وشول. وروسته دا لار د عامو خلکو د تګ راتګ لپاره هم پرانیستل شوه.

 

د پاکستان ـ چین د اړیکو په اړه لیکل شوو تاریخي سرچینو کې دا هم راغلي دي چې د هغه مهال په بیجینګ کې د پاکستان لپاره د چین سفیر ګنګ بیاو د دواړو هېوادونو ترمنځ د ځمکنۍ لارې د جوړولو نظریه د چین له مشرانو، ماو زېدونګ او جو ان لای سره شریکه کړې وه او وروسته دغه نظر د قراقرم لویې لارې په پروژه بدل شو.

 

قراقرم لویه لار د خنجراب له لارې د پاکستان ګلګت بلتستان د چین له شینجیانګ سره نښلوي او اوس د پاکستان ـ چین د اقتصادي دهلېز یوه مهمه برخه هم ګڼل کېږي.